Ngày 17/9/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 46/2026/QĐ-TTg hướng dẫn xác định dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị (ESG). Quyết định tạo cơ sở để doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có định hướng rõ hơn trong việc phát triển các dự án theo hướng xanh, tuần hoàn và bền vững.
Đối tượng áp dụng
Đối tượng áp dụng gồm doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cùng các tổ chức, cơ quan có liên quan đến quá trình đánh giá và thực hiện chính sách hỗ trợ.
Theo quy định, dự án xanh phải thuộc loại hình, có mục tiêu và đáp ứng đồng thời các yêu cầu được quy định tại Phụ lục I. Đối với dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn, dự án phải thuộc một trong các nhóm được quy định và đáp ứng yêu cầu tương ứng đối với ngành, lĩnh vực, sản phẩm tại Phụ lục II.
Việc ban hành tiêu chí và quy trình xác định cụ thể giúp doanh nghiệp có thêm căn cứ để rà soát dự án, nhận diện khả năng đáp ứng các yêu cầu về xanh hóa hoạt động sản xuất, sử dụng hiệu quả tài nguyên và thực hiện các giải pháp tuần hoàn.
Bốn hướng tiếp cận kinh tế tuần hoàn
Quyết định số 46/2026/QĐ-TTg xác định 4 nhóm dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn, gồm: thiết kế, sản xuất tuần hoàn; sử dụng tuần hoàn; phục hồi tài nguyên; cộng sinh công nghiệp, liên kết tuần hoàn.
Đối với nhóm thiết kế, sản xuất tuần hoàn, các dự án hướng tới giảm khai thác, sử dụng tài nguyên không tái tạo, tiết kiệm nước, năng lượng, nâng cao hiệu quả sử dụng nguyên liệu, vật liệu và tăng cường sử dụng các vật liệu thân thiện với môi trường.
Ở nhóm sử dụng tuần hoàn, các hoạt động như tái sử dụng, sửa chữa, cải tạo, nâng cấp, tân trang, chuyển đổi công năng, tái sản xuất, cho thuê hoặc chia sẻ sản phẩm, thiết bị, công trình được áp dụng nhằm kéo dài vòng đời của sản phẩm và vật liệu.
Trong khi đó, nhóm phục hồi tài nguyên tập trung vào thu gom, tái chế phụ phẩm, chất thải và các giải pháp hạn chế chất thải phát sinh. Nhóm cộng sinh công nghiệp, liên kết tuần hoàn hướng tới sự liên kết giữa các lĩnh vực, khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu đô thị hoặc khu dân cư tập trung nhằm sử dụng hiệu quả hơn nguyên liệu, vật liệu, năng lượng và tài nguyên.
Đây cũng là những nội dung có ý nghĩa đối với quá trình phát triển công nghiệp và thu hút đầu tư theo hướng bền vững của Phú Thọ. Định hướng phát triển kinh tế xanh của tỉnh giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã đặt vấn đề thúc đẩy công nghệ xanh, kinh tế tuần hoàn và tăng cường áp dụng các tiêu chuẩn, trong đó có các yêu cầu liên quan đến ESG trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì?
Một nội dung doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý là việc xác định dự án xanh và dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn được thực hiện thông qua tổ chức đánh giá độc lập đáp ứng các điều kiện theo quy định.
Tổ chức đánh giá phải có tư cách pháp nhân, đáp ứng yêu cầu về đăng ký hoạt động và thuộc loại hình có chức năng đánh giá sự phù hợp hoặc kinh doanh dịch vụ kiểm toán; đồng thời đáp ứng các yêu cầu về hệ thống quản lý và năng lực hoạt động theo tiêu chuẩn, chuẩn mực được quy định.
Doanh nghiệp có nhu cầu xác định dự án xanh cần chuẩn bị văn bản đề nghị và thuyết minh dự án theo mẫu quy định. Đối với dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn, hồ sơ cũng gồm văn bản đề nghị và thuyết minh dự án theo mẫu tương ứng.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, tổ chức đánh giá độc lập sẽ kiểm tra, xem xét và đánh giá dự án trên cơ sở các tiêu chí quy định, bảo đảm tính độc lập, khách quan. Thời hạn và kinh phí thực hiện việc xác định dự án được thỏa thuận giữa tổ chức đánh giá độc lập và doanh nghiệp, phù hợp với quy định pháp luật.
Từ quy định này, doanh nghiệp Phú Thọ có thể chủ động rà soát các dự án đang triển khai hoặc chuẩn bị đầu tư; đặc biệt là những dự án có sử dụng công nghệ tiết kiệm năng lượng, tiết kiệm nguyên liệu, tái chế chất thải, tái sử dụng sản phẩm, phát triển năng lượng sạch hoặc có sự liên kết sử dụng phụ phẩm giữa các cơ sở sản xuất.
Mở rộng khả năng tiếp cận chính sách hỗ trợ
Đối với doanh nghiệp, việc chủ động nghiên cứu quy định mới không chỉ giúp nhận diện rõ hơn định hướng phát triển của dự án mà còn góp phần chuẩn hóa thông tin, hồ sơ và các tiêu chí liên quan đến môi trường, xã hội và quản trị.
Trong bối cảnh Phú Thọ đang thúc đẩy thu hút đầu tư gắn với nâng cao chất lượng và phát triển bền vững, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn và ESG sẽ ngày càng trở thành những nội dung doanh nghiệp cần quan tâm trong quá trình đầu tư, đổi mới công nghệ và mở rộng sản xuất. Tỉnh cũng đang định hướng phát triển công nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn và nâng cao khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường trong giai đoạn mới.
Chủ động chuyển đổi để nâng cao năng lực cạnh tranh
Doanh nghiệp có thể bắt đầu từ những việc thiết thực như đánh giá mức độ sử dụng năng lượng và tài nguyên; kiểm soát chất thải; nghiên cứu khả năng tái sử dụng, tái chế nguyên liệu; đổi mới công nghệ; nâng cao điều kiện làm việc cho người lao động; hoàn thiện hệ thống quản trị và xây dựng dữ liệu phục vụ đánh giá ESG.
Việc chuyển đổi xanh vì vậy không chỉ gắn với yêu cầu bảo vệ môi trường mà còn đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức sản xuất, quản trị và sử dụng nguồn lực. Đối với doanh nghiệp, đây có thể là quá trình lâu dài, cần được triển khai từng bước, phù hợp với quy mô, ngành nghề và khả năng đầu tư của từng đơn vị.
Trung tâm Xúc tiến đầu tư và Hỗ trợ doanh nghiệp tỉnh Phú Thọ khuyến nghị cộng đồng doanh nghiệp chủ động nghiên cứu Quyết định số 46/2026/QĐ-TTg và các phụ lục kèm theo; rà soát các dự án đang và sẽ triển khai để xác định khả năng đáp ứng tiêu chí dự án xanh, dự án tuần hoàn và từng bước tiếp cận khung tiêu chuẩn ESG, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng tới phát triển bền vững.
Tuyết Mai